PAPER - 203 (3.2)

unit:-3 

(3.2) શિક્ષકો અને શિક્ષક - પ્રશિક્ષકો માટે નૈતિકતાના નિયમો

નૈતિકતાના નિયમો મુખ્ય રીતે 5 ક્ષેત્રમાં વહેંચાયેલા છે.

1) વિદ્યાર્થી સંબંધિત નિયમો

2) વિદ્યાર્થીના માતા - પિતા સંબંધિત નિયમો 

3) સમાજ અને રાષ્ટ્ર સંબંધિત નિયમો 

4) વ્યવસાય, સહકર્મચારીઓ અને વ્યાવસાયિક સંગઠન સંબંધિત 

5) સંચાલકો અને વ્યવસ્થાપન સંબંધિત નિયમો 

(1)  વિદ્યાર્થી સંબંધિત નિયમો :-

1)  શાળામાં પોતાની ફરજ પ્રત્યે નિયમિત રહેવું 

2) પૂરતી તૈયારી કરી અભ્યાસક્રમ ચલાવે અને પાઠો આપે.

3) ધર્મ, જાતિયતા, આર્થિક દરજ્જો, ભાવ કે વર્તનમાં ભેદભાવ વિના દરેક વિદ્યાર્થીને પ્રેમ અને લગાવથી

    ભણાવવું .

4) વિદ્યાર્થીના શારીરિક, સામાજીક, બૌદ્ધિક, સાંવેગિક, નૈતિક અને આધ્યાત્મિક વિકાસમાં મદદ કરવી

     જોઈએ.

5)વિદ્યાર્થી - પ્રશિક્ષણાર્થીના સાંસ્કૃતિક, સામાજિક પૃષ્ઠભૂમિ અને વૈયક્તિક જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં

     રાખીને ભણાવવું.

6)વિદ્યાર્થી - પ્રશિક્ષણાર્થીઓની અંગત ખાનગી બાબતોથી કોઈ અનઅધિકૃત વ્યક્તિને જાણ ન કરવી

     જોઈએ.

7) વિદ્યાર્થીના મૂલ્યાંકનમાં ભેદભાવ કે પક્ષપાત ન કરવો જોઈએ.

(2) વિદ્યાર્થીના માતા- પિતા સંબંધિત નિયમો:- 

1)વિદ્યાર્થી -પ્રશિક્ષણાર્થીના માતા-પિતા  સાથે સૌહાદપૂર્ણ સંબંધ જાળવે.

2) વિદ્યાર્થી- પ્રશિક્ષણાર્થીઓની સિદ્ધિ/ ખામી વિશે વાલીને માહિતી આપે.

3) વાલી/ માતા-પિતા સમક્ષ વિદ્યાર્થી - પ્રશિક્ષણાર્થીના આત્મવિશ્વાસ તેમજ સ્વમાનને ઠેસ પહોંચે તે

     પ્રકારનું વર્તન ન કરે.

4)માતા-પિતાના વ્યવસાયનો અંગત સ્વાર્થ માટે ઉપયોગ ન કરે.

(3)  સમાજ અને રાષ્ટ્ર સંબંધિત નિયમો :-

1) શિક્ષક/ પ્રશિક્ષક પોતાની સરકારને સમાજ તથા માનવ સંશાધનના વિકાસના કેન્દ્ર તરીકે

      વિકસાવવાનો પ્રયાસ કરે છે, અને તેના માટે જરૂરી જ્ઞાન અને કુશળતા કેળવે.

2) સામાજિક સમસ્યાઓ અંગે અને તેને દૂર કરવા પ્રયત્ન કરે.

3) વિવિધ ધર્મ, જાતિ, ભાષાના લોકો વચ્ચે વેરભાવના ન થાય તેવી પ્રવૃત્તિઓથી દૂર રહે.

4) રાષ્ટ્રીય એકતાની ભાવના પ્રબળ બને તે માટે સક્રિય રીતે વર્તે.

5 )ભારતીય સંસ્કૃતિને માન આપે અને આવું માન વિદ્યાર્થીઓમાં જાગૃત થાય તેવા પ્રયાસ કરે.

6) શાળા, સમાજ, રાજ્ય અને દેશ પ્રત્યે આદર રાખે અને તેને વફાદાર રહે.

7)બંધારણમાં સૂચિત તમામ ફરજો અદા કરે.

(4) વ્યવસાય સહકર્મચારીઓ અને વ્યાવસાયિક સંગઠન :-

4.1    વ્યવસાય અને સહકર્મચારીઓ અંગે નિયમો:- 

1) વિદ્યાર્થીના અને સંસ્થાના વિકાસમાં અડચણરૂપ હોય તેવી બાબતોની સંબંધિત સત્તાધીશોને યોગ્ય 

    રીતે જાણ કરે.

2) સતત અભ્યાસશીલ રહે.

 4.2   વ્યવસાય સંગઠન નિયમો :-

1) વિવિધ વ્યવસાય સંગઠનોમાં જોડાય અને પોતાની જવાબદારીઓ નિષ્ઠાપૂર્વક અદા કરે.

2) સંગઠનના બંધારણને વફાદાર રહી કાર્ય કરે.

(5)  સંચાલકો અને વ્યવસાયનો સંબંધિત નિયમો :-   

1) સંસ્થાના સંચાલનને ટકાઉવિકાસના સ્ત્રોત તરીકે સ્વીકારે.

2) સંસ્થાના સંચાલન અને વ્યવસ્થાપનમા વિઘ્ન ઊભા ન કરે.

3) સંસ્થાના સુચારું સંચાલન અને વ્યાસથાપનમાં પોતાની કુશળતા  અને ક્ષમતા પ્રમાણે મદદ કરે.

4) સંચાલકો પ્રત્યે આદર રાખે.